Kaldıraç ve likidasyon

Kaldıraç nedir?

Kaldıraç, marjininizin katları büyüklüğünde pozisyon açmanızı sağlar. 10x kaldıraçla 200 dolar marjin 2.000 dolarlık pozisyon açar. Fiyat yüzde 1 lehinize giderse 20 dolar, yani marjininize göre yüzde 10 kazanırsınız. Aleyhinize giderse aynı oranda kaybedersiniz.

Likidasyon ne zaman olur?

Zarar marjininizi belirli bir seviyeye kadar erittiğinde borsa pozisyonu zorla kapatır. Buna likidasyon denir; o pozisyona ayırdığınız marjinin tamamına yakını gider.

Kabaca, fiyatın aleyhinize yüzde (100 ÷ kaldıraç) kadar gitmesi marjini bitirir. Bakım marjini ve komisyonlar yüzünden likidasyon bundan biraz önce gelir.

Kesin likidasyon fiyatını borsanız, pozisyonu açmadan önce gösterir.

İzole ve çapraz marjin

• İzole marjin: yalnızca o pozisyona ayırdığınız para risk altındadır. Pozisyon likide olursa hesabınızdaki diğer bakiye etkilenmez.
• Çapraz marjin: hesaptaki bütün bakiye teminat olarak kullanılır. Likidasyon fiyatı uzaklaşır, ancak kötü bir günde kaybedebileceğiniz tutar da büyür.

Yeni başlıyorsanız izole marjin daha güvenlidir; en kötü ihtimalde ne kaybedeceğinizi baştan bilirsiniz.

Likidasyon zincirleri

Fiyat hızlı düştüğünde long pozisyonlar likide olur. Borsa bu pozisyonları kapatırken piyasaya satış emri girer, fiyat biraz daha düşer ve sıradaki pozisyonlar da likide olur. Yükselişte aynı şey short'larda yaşanır. Grafikteki sert iğnelerin çoğu böyle oluşur.

Likide olmamak için

• Stopunuzu pozisyonu açmadan belirleyin; stop, likidasyon fiyatından önce gelmeli.
• Kaldıracı stop mesafesine göre seçin. Stopunuz girişten yüzde 5 uzaktaysa 20x kaldıraçla stopa varmadan likide olursunuz.
• Zarardaki pozisyona marjin ekleyip likidasyonu uzaklaştırmak cazip gelir, ama çoğu zaman yalnızca kaybı büyütür.